NS PHẠM DUY – CS BẠCH YẾN

Logo nhan vat 1

NỮ CA SĨ BẠCH YẾN9 Bach Yen 1

Nữ ca sĩ Việt đầu tiên đến với kinh đô điện ảnh Hollywood. Câu chuyện khá hấp dẫn, mời quý bạn đọc.

Đầu năm 1965, đúng18 tuổi, tôi về Sài Gòn. Một buổi tối, tôi lên phòng trà Hòa Bình (tọa lạc trước g axe lửa Sài Gòn cũ nay là mũi tài công viên 23/9, trước chợ Bến Thành hiện nay). Đúng lúc, người ta giới thiệu ca sĩ Bạch Yến hát bài “Đêm đông”. Vẫn mái tóc đó, khuôn mặt đó, chẳng thể nào quên được. Tim đập loạn lên, nhưng tôi vẫn hỏi cho chắc : “Có phải hồi trước Bạch Yến này lái môtô bay không ?”. Anh nhạc sĩ đàn anh dẫn tôi đi đáp : “Đúng rồi đó”.

Tôi đứng như trời trồng, không phải nghe mà để tiếng hát trầm ấm, trong vắt rót vào hồn mình từng cung bậc. Nhẹ nhàng và tự nhiên lắm. Tiếng hát cứ như tuôn ra từ lồng ngực, rõ ràng từng chữ, không cố gắng, kiểu cách, nhưng sao lại có sức truyền cảm mãnh liệt đến thế!… Gần nửa thế kỷ trôi qua, tôi đã nghe không biết bao nhiêu giọng hát tuyệt vời của nhiều ca sĩ tài năng. Nhưng trong lòng, giọng hát Bạch Yến vẫn là niềm xao xuyến dạt dào nhất, chưa chút tàn phai.

Chị tên thật là Quách Thị Bạch Yến, chào đời tại Sóc Trăng năm 1942, có cha là người Triều Châu (Trung Quốc) và mẹ là một người Kinh rất yêu âm nhạc. Lên 9 tuổi, Bạch Yến theo học tiểu học Trường La providence, Cần Thơ, gia nhập đoàn thánh ca nhà thờ để làm quen với âm nhạc. Năm 1953, về Sài Gòn, chị tham gia cuộc thi tiếng hát nhi đồng do Đài Phát thanh Pháp Á tổ chức và đoạt ngay huy chương vàng. Được vinh quang này, Bạch Yến lại đối mặt với mất mát khác. Thân sinh của chị đòi đem cả nhà sang Phnôm Pênh (Campuchia) định cư. Mẹ Bạch Yến lại không muốn rời xa quê hương nên cương quyết ở lại. Thế là chia tay !

9 Bach Yen 4Mẹ con Bạch Yến sống chen chúc trong một căn nhà nhỏ ở một con hẻm trên đường Cao Thắng nhưng cũng chẳng được bình yên. Một cơn hỏa hoạn đã thiêu rụi căn nhà này thành tro bụi. Một ông cậu ruột của Bạch Yến từ Cần Thơ lên, nảy ra ý định thành lập một gánh xiếc môtô bay thiếu nhi, lưu diễn khắp miền Nam để kiếm sống. Bạch Yến cùng với chị ruột, em trai và em họ đi theo cái nghề nguy hiểm này trong nỗi lo ngay ngáy của người mẹ. Một lần biểu diễn tại Thị Nghè, khi đang bay môtô trên độ cao 4 mét, Bạch Yến đã đạp nhầm thắng và rơi xuống sàn gỗ, bị chiếc môtô đè lên người, gãy ba xương sườn, màng tang trái bị chấn thương, phải điều trị mất một thời gian dài. Đoàn môtô bay của ông cậu cũng ngưng hoạt động sau tai nạn này!

Mới 14 tuổi, Bạch Yến đã cố trang điểm cho già dặn hơn để lần mò đến các vũ trường, phòng trà xin làm ca sĩ, những mong kiếm tiền để phụ giúp mẹ. Nơi Bạch Yến đến gõ cửa đầu tiên là phòng trà Trúc Lâm trên đường Phạm Ngũ Lão do hai nhạc sĩ Mạnh Phát và Ngọc Bích làm chủ. Chỉ mới thử giọng lần đầu, Bạch Yến đã được thu nhận với khoản thù lao hết sức khiêm tốn. Từ phòng trà Trúc Lâm, Bạch Yến tiến lên phòng trà Hòa Bình, được khán giả tán thưởng nồng nhiệt qua các ca khúc “Bến cũ”, “Gái xuân”… và một số bài hát pháp : “Tango Blue”, “Étoile Des Neiges”…

CS Bach YenNăm 1957, tròn 15 tuổi, Bạch Yến đã khiến người nghe ngẩn ngơ khi trình bày ca khúc “Đêm đông” của nhạc sĩ Nguyễn Văn Thương. Tên tuổi chị đã gắn liền với bài “Đêm đông” như một định mệnh. Từ đó, chị nhận được không biết bao nhiêu lời mời mọc với tiền cátxê cao ngất, dù còn ở tuổi thiếu niên.

Năm 1961, khi tên tuổi đã nổi như cồn, Bạch Yến lại từ bỏ tất cả, cùng với mẹ sang Pháp với mong ước được học hỏi những tinh hoa của âm nhạc Tây phương. Bạch Yến may mắn được ông Phạm Văn Mười thu nhận làm ca sĩ, hát tại nhà hàng sang trọng La Table Du Mandarin do ông ta làm chủ trên đường Rue de l Echelle, quận 1, Paris. Trong thời gian này, Bạch Yến được hãng Polydor của Pháp mời thâu đĩa và lưu diễn một số nước châu Âu.

Thu nhập lý tưởng, nhưng Bạch Yến không hài lòng. Trong mắt khán giả, chị chỉ là một khuôn mặt Á Đông xa lạ. Thế là năm 1963, Bạch Yến quay về cố hương và trụ lại phòng trà Tự Do của ông Ngô Văn Cường, một người từng sống lâu năm ở Pháp. Bấy giờ Bạch Yến đã bước sang tuổi 21, và đã trải qua 7 năm sống đời ca hát với những thành công rực rỡ. Chị được nhiều phòng trà, vũ trường mời gọi.

Năm 1965, Bạch Yến được giới thiệu với chương trình ca nhạc truyền hình “Ed Sullivan Show” nổi tiếng, thu hút gần 40 triệu người xem trên toàn nước Mỹ. Bạch Yến ra điều kiện chỉ nhận lời nếu có mẹ cùng đi. Yêu cầu của chị được đáp ứng. Theo hợp đồng, Bạch Yến sẽ lưu lại Hoa Kỳ 12 ngày. Chị đã xuất hiện trong chương trình “Ed Sullivan Show” danh giá với ca khúc “Đêm đông” bất hủ của Việt Nam và ca khúc nổi tiếng “If I have a hammer” của Mỹ.9 Bach Yen 5 Bạch Yến đậu lại ở Mỹ không chỉ 12 ngày mà tới 12 năm, đi lưu diễn trên khắp Hoa Kỳ và nhiều nước châu Mỹ : Canada, Mexico, Brasil, Venezuela, Colombia, Panama… bên cạnh những tên tuổi lớn của thế giới, thuộc nhiều lãnh vực nghệ thuật khác nhau : Bob Hope, Bing Crosby, Mike Douglas, Joey Bishop, Pat Boone… Nghệ sĩ dương cầm lừng danh của Hoa Kỳ Liberrace, danh ca Frankie Avalon và Mike Qayne đã mời Bạch Yến về Hollywood, hát cho bộ phim nổi tiếng “Green Berets” (Mũ nồi xanh), do nam tài tử gạo cội John Wayne đóng vai chính. Bạch Yến đã chọn vùng Beverly Hill, miền Nam California để cư ngụ. Láng giềng của chị toàn là những nghệ sĩ lừng danh thế giới trong hai lãnh vực điện ảnh và ca nhạc. Có thể nói, Bạch Yến là ca sĩ Việt Nam đầu tiên đến tiểu bang này. Lúc bấy giờ, trên toàn nước Mỹ mới chỉ có trên, dưới 1.000 người Việt định cư.

Có lần, ông bầu quyền lực Jimmy Durante mời chị đi hát ở Las Vegas. Chị mặc áo dài Việt Nam, vô tình đi ngang qua phòng thay đồ của đại danh ca Frank Sinatra (1915-1998). Vừa thấy Bạch Yến, Frank Sinatra đã nhờ ông bầu Jimmy Durante giới thiệu để làm quen và mời chị đi ăn tối. Mặc dù cảm thấy rất vinh hạnh, nhưng lòng kiêu hãnh của một cô gái Việt nổi lên, chị đã phớt lờ. Ông bầu gặp chị, hỏi lý do, Bạch Yến đáp là từ trước đến nay, chị đi đâu cũng có mẹ theo kèm, không dám đi một mình. Lập tức, Frank Sinatra không chỉ mời cả hai mẹ con đi ăn, mà còn mời đi nghe ông hát.

Frank Sinatra bấy giờ 50 tuổi. Ông là siêu sao của nước Mỹ, từng đoạt nhiều giải thưởng âm nhạc Grammy cao quý, đồng thời chiếm luôn giải Oscar dành cho nam diễn viên xuất sắc nhất trong bộ phim “From here to Etemity”. Sau này, ông đã được nhiều đời Tổng thống Mỹ vinh danh và ngành Bưu chính Hiệp chủng quốc Hoa Kỳ in hình ông lên tem để ghi nhớ tài năng một con người đã làm rạng danh cho nghệ thuật nước Mỹ. Hôm Bạch Yến điện thoại chào từ biệt, Frank Sinatra đã thuyết phục chị cố gắng ở lại thêm một ngày, ông ta sẽ cho máy bay riêng chở về Hollwood. Bạch Yến khéo léo từ chối. Đối với đa số phụ nữ trên thế giới, được một lần diện kiến với Frank Sinatra là vinh dự lớn lao.

Thời gian Bạch Yến ở Mỹ, bà mẹ dặn chị 3 điều : Không được lấy chồng Tây, không được cắt tóc ngắn và cuối cùng là không được mặc bikini, dù là đi tắm. Chị kể : “Ở Mỹ, có rất nhiều đàn ông đeo đuổi tôi, Tây cũng có mà ta cũng có. Có một người Mỹ, là chủ của 6 đài truyền hình tha thiết muốn cưới tôi làm vợ. Anh ta nói tôi muốn cái gì, được cái đó. Nhưng tôi nói với anh ta rằng : “Tôi yêu anh nhưng chưa đủ để cưới anh !”. Thật oái oăm, tôi từ chối nhiều “ông Tây” nhưng khi yêu mấy “ông ta” thì họ toàn làm tôi khổ !”

9 Bach Yen 6Năm 1978, Bạch Yến về lại Paris. Nơi đây, chị gặp lại nhạc sĩ Trần Quang Hải, một con người nặng tình với dân ca, gần như dành cả đời cho những làn điệu hát ru, quan họ, chèo văn, nam ai, nam bình… Có lẽ do anh ảnh hưởng dòng máu của người cha, giáo sư, nhạc sĩ Trần Văn Khê. Như đùa, khi Trần Quang Hải buột miệng nói : “Mình cưới nhau đi”, Bạch Yến giỡn lại : “OK !”. Nào ngờ Trần Quang Hải làm thiệt, cho in thiệp cưới. Thế là thành vợ thành chồng. Bạch Yến nói : “Đó là duyên số, chúng tôi sống với nhau tràn đầy hạnh phúc cho đến hôm nay. Đã 34 năm rồi”.

Định cư hẳn ở Paris, Bạch Yến cũng làm một cuộc thay đổi lớn lao trong đời sống nghệ thuật. Chị rời bỏ nền âm nhạc Tây phương khi đang ở trên đỉnh cao danh vọng và kiếm được rất nhiều tiền, quay về với dân ca, cùng với chồng tìm trong âm điệu ngũ cung cái hồn dân tộc thấm đẩm ân tình. Với chị, Trần Quang Hải không chỉ là một người chồng, mà còn là một người thầy. Anh chỉ dẫn, nắn nót cho chị từng điệu hát ru, từng lời quan họ và những điệu hò phương Nam.

Cho đến năm nay (2012), vợ chồng Bạch Yến – Trần Quang Hải đã có hơn 3.000 suất diễn dân ca Việt Nam trên 70 quốc gia. Hiện nay, hàng năm Bạch Yến và Trần Quang Hải vẫn duy trì 60 suất diễn cho khán giả ngoại quốc, trên dưới 10 xuất cho các cộng đồng người Việt hải ngoại. 9 Bach Yen 3Bạch Yến khiêm tốn : “Giọng tôi không được mềm mại như những ca sĩ xuất thân từ nhạc cổ truyền một cách chính thống. Nhưng tôi biết thả hồn mình vào trong từng câu, từng lời khoan nhặt và dày công luyện tập để không vấp phải bất cứ một sai sót nào. Không chỉ người Việt tha hương thèm nghe làn điệu dân ca mà ngay cả người Tây cũng thích. Với họ đó là một sự lạ lẫm, mang tính khám phá”.

Năm 1983, vợ chồng Bạch Yến – Trần Quang Hải được nhận giải “Grand Prix Du Disque De L” Académie Charles Cros” (giải thưởng tối cao của Hàn Lâm Viện đĩa hát Charles Cros) do quyết định của một hội đồng giám khảo, bao gồm những nhà nghiên cứu âm nhạc hàng đầu thế giới tại Paris.

Tháng 10/2009, cánh chim phiêu lãng Bạch Yến trở về quê hương sau 44 năm sống đời viễn xứ. Tại phòng trà Văn Nghệ với ca khúc bất hủ “Đêm đông” và một số bài hát quen thuộc khác, chị được khán giả chào đón nồng nhiệt. Bạch Yến xúc động: 9 Bach Yen 7“Tôi rất hạnh phúc pha lẫn bất ngờ. Lúc đầu, tôi nghĩ khán giả đến với mình chắc là những người còn lại của thế hệ trước. Nào ngờ, hầu hết khán giả có mặt liên tục trong các đêm diễn toàn là người trẻ. Tôi quá cảm động và hạnh phúc khi thấy họ lắng nghe một cách say mê”.

Có người hỏi Bạch Yến : “Chị có còn về Việt Nam nữa hay không ?”. Bạch Yến trả lời : “Tất nhiên, bởi bố chồng tôi (Giáo sư Trần Văn Khê) đang ở Việt Nam. Hơn nữa mảnh đất này mới thật sự là quê nhà của tôi”.

Yên Huỳnh post (theo Đoàn Thạch Hãn)

Mời Nghe Elvis Phương phỏng vấn nữ ca sĩ Bạch Yến, và nghe Bạch Yến trình bày nhạc phẩm Đêm Đông của nhạc sĩ Nguyễn Văn Thương

http://youtu.be/wST6RE-Cms4

Cũng nhạc nhạc phẩm Đêm Đông với phần hòa tấu saxophone của Lê Tấn Quốc

http://youtu.be/GXB4Fjhi5M4

Logo bay gio ke

9 Pham Duy 1NS PHẠM DUY TRẢI LÒNG

SAU KHI DUY QUANG QUA ĐỜI

NHỮNG ĐIỀU XẢY RA TRƯỚC KHI DUY QUANG RA ĐỜI

– Người tình cuối của tôi (PD) trước khi tôi lấy Thái Hằng là cô Xuân Huơng, bởi vậy mới có bài bài hát : … khoan khoan hò ơi, thuyền về tới bến mê rồi… thật ra là : Xuân Huơng nàng ơi, thuyền về tới bến mê rồi…

Nàng Xuân Huơng không thể so bì với Thái Hằng được, tôi sẽ cho quý bạn đọc biết tôi phải tốn bao công sức mới làm xiêu lòng Thái Hằng, nhưng tôi phải cám ơn Xuân Huơng vì nhờ nàng mà tôi đã không hăm hở theo đuổi tán cô Thái Hằng như các anh Văn Cao v.v…

Nếu tôi cũng hùa theo các anh kia thì tôi cũng bị người đẹp cho ra rìa, vì tôi không thể so sánh với anh Văn Cao, huynh trưởng của tôi. Văn Cao cho tôi biết : sở dĩ Thái Hằng không chỊu lấy ai cả vì nàng đang ôm 1 mối tình với 1 người đã hy sinh vì dân tộc, anh ta đã bỊ quân Nhật bắn chết ngay khi anh dẫn đầu 1 nhóm chiến sĩ xung phong tấn công 1 đồn bót kem-pei-tai (dữ dằn như Guestapo của Hitler).

Tôi biết điều bí mật này, nên tôi sáng tác lời của vài bản nhạc Âu Tây Cổ, serenata v.v. trong đó tôi viết những câu như : “chiều nay hát cho xanh câu yêu đời, cho người thôi hết thuơng đau, cho tình yêu đên bên tôi” (ý’ tôi muốn Thái Hằng ngưng thuong đau vì su hy sinh của anh kia) Thái Hằng đã chỊu hát những ca khúc đó, và dần dần nàng cảm phục tôi, vì thời điểm đó tôi được người ta biết đến như 1 ca sĩ, chứ không phải 1 nhạc sĩ như thời nay.

Khi tình đã lên ngôi, tôi lại nhận được công tác đi cùng với 1 đoàn chiến sĩ vào miền Trung. Điều này càng làm cho mối tình của hai đứa tôi thêm lãng mạn vì yêu nhau rồi, mà phải sống trong mong nhớ xa nhau.

9 Pham Duy 5Thế là các bài nhạc sau đây được ra đời : Quê Nghèo với lời ca nguyên thủy : bao giờ anh lấy được đồn Tây hỡi anh, để cho cô con gái không buồn vì lính Tây (ngày nào các cô cũng bị lính Tây hãm hiếp)

Sau khi tôi về với Bảo Đại, thì bài nay được sửa là : bao giờ cho lúa về đầy sân hỡi ai, để cho cô con gái không buồn vì gió Đông.

Sau đó là bài : Bà Mẹ Gio Linh có câu : mẹ mưng con giết nhiều Tây ra công tưới vun cày cấy…. Đặc biệt bài : Về Miên Trung có 1 đoạn vui lắm : về đây với lúa với nàng, thay bao nỗi khổ tiếng đàn tôi mừng reo…

Vâng, đám cưới cỦa chúng tôi rất vui, nhưng chỉ có thể đãi mỗi vỊ khách 1 bát phở vì quán phở Thăng Long của ông bố vợ tôi hồi này vắng khách rồi. Phòng hoa trúc của chúng tôi chính là cái quán phở, và cái giường hạnh phúc chính là các cái ghế dài cho khách kê lại sát nhau rồi trải chiếu lên. Mà nào chúng tôi có được ở đó lâu. tôi được mời lên vùng Việt Bắc mà họp đại hội các văn nghệ sĩ nghe bác Tố Hữu tuyên bố đường lối chính trỊ phải theo, khi sáng tác văn thơ và nhạc.

9 Ban Thang Long 1Thái Hằng đòi đi theo, tôi phải chiều người vợ mới toanh này, nhưng đi bộ được 1/2 quãng đường từ Thanh Hóa đến Việt Bắc thì nàng bỊ tắt kinh, ghé trạm y tế thì được biết nàng có thai.

Tôi mừng lắm hẹn với nàng rằng : nếu nó là con trai thì sẽ đặt tên nó là thằng Quảng (ai dè cô thư ký ghi vào khai sinh lại thiếu dấu hỏi) thế là cái tên Phạm Duy Quang theo nó suớt đời.

Có lẽ các bài như Quê Nghèo , Bà Mẹ Gio Linh, Về Miền Trung được nhiều ông to nghe và yêu thích, nên tôi được HCM gọi vào văn phòng (chỉ là 1 cái nhà tranh vách đất) cho biết tôi đã được Đảng cho đi du học về nhạc tận Mát Kơ Va. Tôi không dám từ chối ngay, mà ra ngoài nói với Tố Hữu : nhà tôi đang ốm nghén con đầu lòng, tôi lo lắm, nên xin hoãn sau khi con tôi đầy tháng.

Khi về đến Thanh Hóa, thì Đảng không phân cho tôi 1 công tác nào nữa, do đó không có tiền lương… chúng tôi phải chia làm 2 nhóm :

– Nhà tôi (Thái Hằng), Thái Thanh, và bà mẹ vợ đi về Hanoi trước ngày 1 tháng 5

Duy Quang– Tôi, Phạm Đình Chương và ông bố vợ tôi đi vào ngày 1-5 là ngày người CS lăng xăng lo tổ chức mừng Lễ Lao Động thế giới

Tôi gặp lại vợ tại Hanoi (tại nhà 1 người họ hàng), nhưng CS dằn mặt tôi bằng cách cho một anh đang làm gián điệp nội thành đến gặp tôi và khen tôi biết điều, nên đã không tiết lộ bí mẬt quân sự nào cho Pháp. Duy Quang ra đời 1950, ai cũng mừng vì mẹ tròn con vuông.

Sau đó tôi đem tất cả gia đình vào Saigon vì trong Nam người ta chịu chơi hơn ngoài Bắc, lại có đài phát thanh Pháp Á cho các cô ca sĩ Thái Thanh, Thái Hằng trổ tài…(Đỗ Hưng viết theo trí nhớ của PD)

9 Pham Duy 4NS PHAM DUY

Theo một số tài liệu, thì sự nghiệp khởi đầu của nhạc sĩ Phạm Duy đi từ gánh hát Đức Huy qua vai trò của một ca sĩ hát “tăng-mo” tức hát chờ những ca sĩ chánh chưa đến kịp. Sau đó ông tham gia Kháng chiến chống Pháp một thời gian trước khi vào Nam hoạt động âm nhạc.

Sau năm 1975 Phạm Duy sang Hoa Kỳ sinh sống; và vào năm 2005, ông về lại quê hương định cư; và có một số ca khúc của ông đã được cho phép phổ biến rộng rãi.

Ông sinh ngày 5/10/1921, tại phố Hàng Cót, Hà Nội. Có tên thật là Phạm Duy Cẩn, ông xuất thân từ một gia đình văn nghiệp. Cha là Phạm Duy Tốn thường được xem như nhà văn xã hội đầu tiên của nền văn học mới đầu thế kỷ 20. Anh ông là Phạm Duy Khiêm, giáo sư thạc sĩ, cựu Đại sứ của chính quyền cũ tại Pháp.

Phạm Duy học vỡ lòng tại trường Hàng Thùng, học tiểu học tại trường Hàng Vôi. Đến năm 13 tuổi (1934) ông vào lớp nhất, trở thành một trong những học sinh ưu tú sau những năm được đánh giá không được xuất sắc. Từ năm này Phạm Duy đã đọc được thơ bằng tiếng Pháp.

9 Pham duy 2Năm 1936, vào học ở trường Thăng Long, thầy dạy có tướng Võ Nguyên Giáp, còn bạn cùng lớp có nhà thơ Quang Dũng. Năm 1940, nghe lời bè bạn Phạm Duy thi vào trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương, học vẽ ỡ thầy Tô Ngọc Vân, chung lớp với Bùi Xuân Phái, Võ Lăng… nhưng ông không có năng khiếu, vì vào thời kỳ này ông thích ca hát và sáng tác nhạc hơn là vẽ tranh. Vì thế vào năm 1942 ông đã có sáng tác phẩm đầu tay là nhạc phẩm “Cô hái mơ” từ bài thơ của Nguyễn Bính.

Năm 1944 đến bài hùng ca Gươm tráng sĩ, là bài hát đầu tiên ông viết cả lời lẫn nhạc.

Năm 1943 – 1945, Phạm Duy trở thành ca sĩ hát tân nhạc trong gánh hát cải lương Đức Huy – Charlot Miều. Gánh hát này đưa ông đi rất nhiều miền trên đất nước, từ Bắc chí Nam, khiến ông mở mang tầm mắt. Vào thời kỳ hát rong, ông gặp gỡ nhiều tên tuổi lớn như thi sĩ Lưu Trọng Lư, nhạc sĩ Lê Thương, Lê Xuân Ái, Văn Đông… và nhất là nhạc sĩ Văn Cao, người sau này trở thành người bạn thân thiết. Ông cũng là người đầu tiên hát nhạc cải cách trên đài Radio Indochine ở Sài Gòn vào năm 1944, mỗi tuần trình bày 2 lần.

Trong thời kỳ kháng chiến (1945–1946) nhạc sĩ Phạm Duy có những nhạc phẩm hùng ca như các ca khúc Gươm tráng sĩ, Chinh phụ ca, Thu chiến trường, Chiến sĩ vô danh, Nợ xương máu… Bên cạnh đó còn có nhạc phẩm tình ca lãng mạn, nhiều bài đã giúp ông trở nên nổi tiếng như Cây đàn bỏ quên, Khối tình Trương Chi, Tình kỹ nữ, Tiếng bước trên đường khuya…

9 Pham duy 3Năm 1947, Phạm Duy bắt đầu sáng tác nhạc âm hưởng dân ca với mong muốn xâm nhập sâu vào giới bình dân và các vùng nông thôn, từ đó ông cho ra đời nhiều bài hát được cho gọi là “Dân ca mới”, được đông đảo mọi người yêu thích, các bài Nhớ người thương binh, Dặn dò, Ru con, Mùa đông chiến sĩ, Nhớ người ra đi, Người lính bên tê, Tiếng hát sông Lô, Nương chiều… là những ca khúc điển hình. Qua nét nhạc dùng âm giai ngũ cung nhưng ông áp dụng nhịp điệu thuật chuyển làm cho giai điệu không nằm chết trong một ngũ cung nào đó như trong dân ca cổ, mà chạy dài trên nhiều hệ thống ngũ cung khác nhau. Và thường lời ca nằm trong thể thơ lục bát nhưng có nhiều biến thể, do tiết điệu âm nhạc phải được linh động cho phù hợp với sự thưởng thức của đa số người thưởng ngoạn.

Tuy nhiên sau đó có những bài hát tuy được mọi người yêu thích, nhưng do nói về sự bi ai, thống khổ mà nhạc sĩ Phạm Duy bắt đầu bị chỉ trích, vì thế ông xuôi xuống Nam để sáng tác. Năm 1952, bài Tình hoài hương ra đời, khởi xướng cho xu hướng sáng tác “Tình ca quê hương”, sau đó là các bài Tình ca. Tiếp đó ông lại trở về với thể loại dân ca mới như những bài Đố ai, Nụ tầm xuân, Ngày trở về, Người về, Tình nghèo… Năm 1954, ông chuyển từ nhạc tình ca quê hương sang tự tình dân tộc, gồm những sáng tác Bà mẹ quê, Em bé quê, Vợ chồng… trong đó Em bé quê với những câu đầu lấy trong sách giáo khoa Quốc Văn, được thiếu niên nhi đồng thuộc như bài đồng dao.

Năm 1945 xảy ra nạn đói, Phạm Duy bỏ đi lang thang nhiều nơi, sau đó theo kháng chiến. Trong thời Chiến tranh Đông Dương, ông trở thành cán bộ văn nghệ và là một trong những nhạc sĩ thành công lúc đó. Sau những năm đi kháng chiến ông trở về Hà Nội, năm 1949 lập gia đình với nữ ca sĩ Thái Hằng tức Phạm Thị Quang Thái, chị ruột của nhạc sĩ Phạm Đình Chương (tức ca sĩ Hoài Bắc) trong Ban hợp ca Thăng Long.

9 Ban Thang Long 3Sống với Thái Hằng, hiện giờ nhạc sĩ Phạm Duy đã có con cháu đầy đàn. Con ruột là những ca nhạc sĩ gồm Duy Quang, Thái Hiền, Thái Thảo, Duy Cường. Duy Minh. Ngoài ra có thể kể đến những anh chị em ca nghệ sĩ trong gia đình bên ngoại có nữ ca sĩ Thái Thanh tức Phạm Thị Băng Thanh (em gái Thái Hằng), cháu gái là ca sĩ Ý Lan (con gái Thái Thanh với nam tài tử Lê Quỳnh); nhạc sĩ Phạm Đình Chương (em của Thái Hằng tức ca sĩ Hoài Bắc), nghệ sĩ Phạm Đình Sỹ, Phạm Đình Viêm tức ca sĩ Hoài Trung (anh cùng cha khác mẹ với Thái Hằng); nữ kịch sĩ Kiều Hạnh (vợ Phạm Đình Sỹ), ca sĩ Mai Hương (trước đây có tên Phương Mai trong ban thiếu nhi Tuổi Xanh của Kiều Hạnh, con gái vợ chồng Phạm Đình Sỹ); con rể là ca sĩ Tuấn Ngọc chồng của Thái Thảo.

Năm 1951, Phạm Duy đưa gia đình vào Sài Gòn, và năm 1953, ông qua Pháp học về âm nhạc, tại đây quen với giáo sư Trần Văn Khê. Về lại miền Nam, ông tiếp tục sáng tác và biểu diễn trong Ban hợp ca Thăng Long. Lúc này ông còn là một nhà nghiên cứu âm nhạc, từng giữ chức giáo sư nhạc ngữ tại trường Quốc gia Âm nhạc Sài Gòn.

9 Khanh Ngoc 1TÍNH CÁCH LÃNG MẠN CỦA NGƯỜI NHẠC SĨ

Nhạc Phạm Duy được phổ biến rất rộng rãi ở miền Nam từ giữa thập niên 1950, thời gian này ông còn có những hoạt động trong ngành điện ảnh, chính thế đã gây nên một vụ tai tiếng lớn khắp từ Nam ra Bắc khi ngoại tình với em dâu là ca sĩ Khánh Ngọc còn là tài tử điện ảnh, vợ nhạc sĩ Phạm Đình Chương, người gọi ông bằng anh rể.

Sau sự kiện này, ông lại dính vào một vụ tình cảm khác với Alice, con gái của một người tình cũ hồi năm 1944 tên Hélène. Tuy nhiên, ông khẳng định chuyện này chỉ là chuyện tình cảm trong sáng : “… tôi hãnh diện để nói rằng, nàng vẫn là một trinh nữ khi rời xa tôi để bước chân lên xe hoa về nhà chồng. Là một nghệ sĩ, tôi cần tình yêu để sáng tác, giống như con người cần khí trời để thở. Tôi không cần phải chiếm đoạt ai cả, nhất là chiếm đoạt một người con gái còn ít tuổi. Giữa chúng tôi, không có ràng buộc, trói chặt nhau”.

Ông đã sáng tác khá nhiều nhạc phẩm nhân chuyện tình cảm này như Nụ Tầm Xuân, Thương Tình Ca, Chỉ Chừng Đó Thôi, Tìm Nhau, Cho Nhau…

Từ sau năm 1975, nhạc sĩ Phạm Duy và gia đình cư ngụ tại Quận Cam, California. Năm 1990, ông bắt đầu viết hồi ký. Năm 1999, vợ ông là Thái Hằng qua đời, sự kiện này khiến ông bị cao huyết áp phải đi nằm bệnh viện một thời gian dài. Sau năm này, lần đầu về thăm quê hương sau 25 năm lưu lạc, ông gặp gỡ nhiều bạn cũ ở Việt Nam. Tháng 5/2005, ông trở về Việt Nam mua nhà sống tại quận 11, cùng các con trai Duy Quang, Duy Cường.

Hoàng Nguyễn (tổng hợp)

Advertisements

8 phản hồi

  1. Thân chào,
    Tôi rât vui duoc vào dây doc nhung thông tin ban viêt. Xin chuc mung Quy Vi luôn thành công và duoc moi nguoi ghé vào dây doc tin và yêu thich nhung gi ban làm…..
    Hôm nay tôi doc bai viet ve Ca Si Bach Yen, tôi thây co’ câu ” dâu nam 1965 Bach Yen vua tron 18t thi hinh nhu là sai…..là 23t moi dung…Vi trong bai viet , co doan viet Bach Yen Sinh 1942 tai Soc Trang.
    Tôi chi² xin gop y’ thê’ thôi. Chuc ban thành công va may man that nhieu. Bonne Année 2013
    HQV tai Paris

  2. […] thêm :xin bấm vào đường link sau đây : NS Phạm Duy – CS Bạch Yến   Trên “Một thời Sài Gòn” ngày […]

  3. […] CHUYỆN BÂY GIỜ MỚI K… on NS PHẠM DUY – CS BẠCH… […]

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: